Gerçek bir sanatçı, eserlerini oluştururken fildişi kulesine kapanmaz; aksine sokağa iner, halkın arasına karışır ve yaşadığı asrın nefes alışverişini hisseder.
Bu cümledeki altı çizili sözle sanatçının hangi özelliği vurgulanmıştır?
- Evrensellik
- Güncellik
- Özgünlük
- Tutarlılık
1. Sorunun Çözümü
Sözcük gruplarında anlam sorularında, mecaz ifadenin gerçek hayattaki zaman ve durum karşılığına odaklanılır.
- A Şıkkı: Evrensellik; eserin tüm insanlığa ve tüm zamanlara hitap etmesidir, ancak metinde “yaşadığı asır” (belli bir dönem) kısıtlaması vardır.
- B Şıkkı (Doğru): “Yaşadığı asır” ifadesi içinde bulunulan zamanı, “nefes alışverişini hissetmek” ise o anki canlılığı ve gündemi takip etmeyi anlatır. Bu durum edebiyatta Güncellik kavramıyla karşılanır.
- C Şıkkı: Özgünlük; sanatçının başkasına benzememesi, taklit etmemesidir. Metinde “farklı olmak”tan değil, zamana uymaktan bahsedilmiştir.
- D Şıkkı: Tutarlılık; anlatılanların birbiriyle çelişmemesidir, zaman kavramıyla doğrudan bir ilişkisi yoktur.
Sonuç olarak sanatçının kendi döneminin havasını soluması ve bunu yansıtması, eserlerinin güncel olduğunu gösterir.
İnsanlar çoğu zaman olaylara alıştıkları pencereden bakmayı tercih ederler. Bu durum, gerçeğin farklı yüzlerini görmelerine engel olur. Nitelikli bir yazarın asıl başarısı, okurun zihnindeki bulanık camları silmesidir. Ancak bu sayede okuyucu, hayatın ayrıntılarını ve o güne kadar fark etmediği yönlerini net bir şekilde görebilir.
Bu metindeki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- Okurun hayal dünyasını zenginleştirmek
- Olayları olduğundan daha güzel göstermek
- Okuyucunun fark edemediği gerçekleri görmesini sağlamak
- Toplumsal sorunlara kalıcı çözümler üretmek
2. Sorunun Çözümü
Söz öbeklerinde anlam bulunurken, mecazın işaret ettiği eylemin sonucuna odaklanılır. “Bulanık camı silmek” eylemi, görüşü engelleyen pürüzleri giderip arkadaki gerçeğin net görülmesini sağlar.
- A Şıkkı: Metinde hayal gücünü artırmaktan değil, görüşü netleştirmekten bahsedilmektedir.
- B Şıkkı: Yazarın amacı manzarayı “güzelleştirmek” değil, “olduğu gibi” göstermektir.
- C Şıkkı: “Bulanık camları silmek” ifadesi, anlaşılmayan veya gözden kaçan durumların (gerçeklerin) fark edilmesini sağlamak anlamını taşır.
- D Şıkkı: Metnin bağlamında bir sorunu çözmek değil, bir durumu idrak ettirmek vardır.
Doğru cevap C seçeneğidir.
Yapay zeka günümüzde satranç şampiyonlarını yenebiliyor, beste yapabiliyor hatta karmaşık kodları saniyeler içinde yazabiliyor. Ancak insan duygularını tam anlamıyla kavrama ve empati kurma becerisi konusunda bu teknolojinin hâlâ emekleme çağında olduğunu söylemek yanlış olmaz. Bu alanda katedilmesi gereken daha uzun bir yol var.
Bu metinde geçen “emekleme çağında” sözüyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- Gelişim hızının giderek yavaşladığı
- Beklenen başarıyı hiçbir zaman gösteremeyeceği
- Gelişim sürecinin henüz başında olduğu
- Karmaşık problemleri çözmekte yetersiz kaldığı
3. Sorunun Çözümü
Mecaz anlamlı sözcükler yorumlanırken sözcüğün gerçek anlamından yola çıkılarak kazandığı yeni anlam bulunur. “Emeklemek”, bir bebeğin yürümeden önceki ilk hareket evresidir.
- A Şıkkı: İfade hızla değil, bulunulan aşama ile ilgilidir.
- B Şıkkı: Metinde karamsarlık değil, gidilecek yolun uzunluğu vurgulanmıştır.
- C Şıkkı: “Emekleme çağı” benzetmesi, bir işin veya sürecin henüz en başında, ilk evresinde olduğunu anlatır. Metindeki “katedilmesi gereken yol var” ifadesi de bunu destekler.
- D Şıkkı: Yetersizlikten ziyade olgunlaşmamışlık kastedilmektedir.
Doğru cevap C şıkkıdır.
Usta bir yazar, eserlerinde sadece kurgusal karakterler yaratmakla yetinmez. Satır aralarında okuyucuya kendi coğrafyasının kalp atışlarını da dinletir. Kitabı açtığınızda, yazarın doğduğu toprakların türkülerini ve insanının dertlerini hissedersiniz.
Bu metindeki “kendi coğrafyasının kalp atışlarını dinletmek” sözüyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- Evrensel konuları ele almak
- Okuyucuyu hayal dünyasına sürüklemek
- İçinde bulunduğu toplumu yansıtmak
- Akıcı ve anlaşılır bir dil kullanmak
4. Sorunun Çözümü
Söz öbeklerinde “coğrafya” veya “toprak” kavramları mecazen kullanıldığında, genellikle o yerin kültürü, yaşam tarzı ve toplumsal yapısı kastedilir.
- A Şıkkı: “Evrensel” tüm dünyayı ilgilendiren demektir; oysa metinde “kendi coğrafyası” denilerek yerellik vurgulanmıştır.
- B Şıkkı: Hayal dünyası gerçek dışıdır; ancak “kalp atışı” ve “insanının dertleri” gerçek hayatı (realiteyi) ifade eder.
- C Şıkkı (Doğru): “Coğrafyasının kalp atışı”, o toplumun canlılığını, kültürünü ve yaşamını eserine aktarmak, yani toplumu yansıtmak demektir.
- D Şıkkı: Dilin akıcılığı üslupla ilgilidir, içerikle (ne anlatıldığıyla) ilgili değildir.
Yazarın kendi insanını ve toprağını anlatması, toplumu yansıtması anlamına geldiği için doğru cevap C şıkkıdır.
Bir bilim insanı, katıldığı konferanslarda sadece karmaşık formüllerden bahsetmiyor; dinleyicilere doğayı gözlemlemenin inceliklerini anlatıyordu. Amacının sadece bilgi aktarmak olmadığını, asıl gayesinin gençlerin zihnine merak tohumları ekmek olduğunu her fırsatta dile getiriyordu.
Bu parçada geçen “merak tohumları ekmek” sözüyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- Bilimsel verilerin doğruluğunu kanıtlamak
- Doğa olaylarını istatistiklerle açıklamak
- Öğrenme ve araştırma isteğini uyandırmak
- Gençlere akademik kariyer planı yapmak
5. Sorunun Çözümü
Genel Kural: Türkçede “tohum ekmek” deyimi mecaz olarak; bir duygunun, düşüncenin veya davranışın başlamasını sağlamak, o şeyi aşılamak ve gelecekte büyümesi için zemin hazırlamak anlamında kullanılır.
- A Şıkkı: Bilgiyi kanıtlamak nesnel bir süreçtir; “tohum ekmek” gibi geleceğe dönük bir başlatma eylemi değildir.
- B Şıkkı: İstatistikler somut verilerdir, metindeki “zihinde bir şey başlatma” vurgusuyla uyuşmaz.
- C Şıkkı (Doğru): “Merak tohumu ekmek”, kişinin içinde henüz var olmayan veya uyuyan öğrenme ve araştırma hevesini harekete geçirmek, bu duyguyu başlatmak demektir.
- D Şıkkı: Kariyer planı somut bir hedeftir; metinde kastedilen ise duygusal ve zihinsel bir kıvılcım yakmaktır.
Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.
Bir ressam, tuvalindeki renklere ruhunu üflemedikçe, yaptığı resim sadece boyalı bir bez parçasından ibarettir.
Bu cümledeki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- Farklı boya teknikleri kullanmamak
- Gerçek hayattaki nesneleri çizmemek
- Duygularını eserine yansıtmamak
- Başkalarını taklit etmekten kaçınmamak
6. Sorunun Çözümü
Soruda geçen altı çizili ifade, bir işin sadece teknik beceriyle değil, ancak duygu ve samimiyet katılarak değer kazanacağını anlatan mecazlı bir söz öbeğidir.
- A Şıkkı: Teknik yöntemlerden bahsedilmemiştir.
- B Şıkkı: Konu “ne çizildiği” (gerçekçilik) değil, “nasıl çizildiği” (hissiyat) ile ilgilidir.
- C Şıkkı: “Ruhunu üflemek” deyimi, cansız bir nesneye (resme) sanatçının kendi iç dünyasını ve duygularını aktarması demektir.
- D Şıkkı: Özgünlük veya taklitle ilgili bir vurgu yoktur.
Doğru cevap C seçeneğidir.
Sıradan ve kolay elde edilen zaferler, zirveyi hedefleyen gerçek bir sporcuyu doyurmaz. O, sınırlarını zorlayan rakiplerle mücadele edip ter dökerek kazanmak ister.
Bu parçada geçen “doyurmaz” sözüyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- Tatmin etmemek
- Fiziksel güç harcamamak
- Başarıya ulaştırmamak
- Mutlu etmemek
7. Sorunun Çözümü
Bir sözcüğün mecaz anlamı, cümledeki kullanım amacına göre belirlenir. Burada “doymak” eylemi mideyle ilgili değil, bir duygunun veya hedefin karşılanmasıyla ilgilidir.
- A Şıkkı (Doğru): Parçada sporcunun basit zaferleri “yetersiz bulduğu” ve daha fazlasını istediği anlatılmaktadır. “Doyurmaz” ifadesi burada beklentiyi karşılamamak, yani kişiyi tatmin etmemek anlamında kullanılmıştır.
- B Şıkkı: Fiziksel güç harcamak, cümlenin bağlamında bir araçtır, “doymak” kelimesinin karşılığı değildir.
- C Şıkkı: Sporcu zaten “zafer” kazanmıştır, yani başarıya ulaşmıştır; sorun başarının niteliğindedir.
- D Şıkkı: Mutluluk genel bir duygudur; ancak buradaki vurgu “yetersiz bulma / tatminkâr bulmama” durumudur.
Sonuç olarak; basit başarıların sporcunun beklentisine yetmemesi, onu tatmin etmemesi durumudur.
Nobel ödüllü bilim insanımız, ulaştığı bu noktayı şansa değil, gösterdiği büyük çabaya bağlar. O, bugünkü başarısını laboratuvarın loş ışığında geçen yıllarına borçludur. Gençliğinden itibaren bilimle yatıp kalkmış, tatil nedir bilmeden araştırmalarına devam etmiştir.
Bu metindeki “laboratuvarın loş ışığında geçen” sözüyle bilim insanının hangi özelliği anlatılmak istenmiştir?
- Gözlerden uzak, yalnız bir yaşam sürmesi
- Bilimsel çalışmalara yoğun emek ve zaman harcaması
- Çalışırken elektrik tasarrufuna önem vermesi
- Sadece gece saatlerinde çalışmayı sevmesi
8. Sorunun Çözümü
Metin içerisindeki söz öbekleri yorumlanırken gerçek anlamdan ziyade, metnin bütününe kattığı mecaz anlama odaklanılmalıdır.
- A Şıkkı: Yalnızlıktan değil, çalışma ortamından bahsedilmektedir.
- B Şıkkı: “Loş ışıkta geçen yıllar” ifadesi, zorlu şartlarda dahi uzun süre çalışıldığını ve bu işe ömür adandığını simgeler. Metindeki “bilimle yatıp kalkmak” ifadesi de bunu destekler.
- C Şıkkı: Bu ifade sözün gerçek anlamıdır, metinde mecaz kastedilmiştir.
- D Şıkkı: Çalışma saati değil, harcanan emeğin sürekliliği vurgulanmıştır.
Doğru cevap B seçeneğidir.
Son yıllarda üretilen elektrikli otomobiller, otomotiv endüstrisinin amiral gemisi hâline geldi. Diğer tüm motor teknolojileri ve yan sanayi ürünleri, artık bu araçların belirlediği yeni standartlara ve rotaya göre şekilleniyor. Bu parçada geçen “amiral gemisi” sözüyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- Sektöre yön veren, en önde gelen ürün olmak
- Ulaşılması en zor ve maliyetli araç olmak
- Geçmişteki teknolojileri tamamen unutturmak
- Sadece belirli bir kitle tarafından kullanılmak
9. Sorunun Çözümü
Bir metinde geçen mecazlı ifadelerin anlamı, içinde bulundukları cümlenin bağlamına (kontekst) göre belirlenir. Metinde geçen “amiral gemisi” ifadesi, gerçek anlamda donanmanın en başındaki ve komuta edilen gemidir; mecaz anlamda ise bir grubun veya sektörün lideri, öncüsü ve yön vereni demektir.
- A Şıkkı (Doğru): Metinde “diğer ürünlerin ona göre şekillendiği” ve “rota belirlediği” ifade edilmiştir. Bu durum, söz konusu araçların sektöre yön verdiğini ve öncü (lider) konumda olduğunu kanıtlar.
- B Şıkkı: Parçada aracın fiyatından veya zor ulaşılır olduğundan bahsedilmemiştir.
- C Şıkkı: Eski teknolojilerin unutulması değil, yeni teknolojilerin ona uyması vurgulanmıştır.
- D Şıkkı: Kullanıcı kitlesinin sınırlı olduğuna dair bir bilgi yoktur.
Doğru cevap A seçeneğidir.
Nitelikli bir yazar, edebiyat okyanusunda yüzerken kimsenin rotasını takip etmeyen bir kaptan gibidir; pusulası sadece kendi hayal gücünü gösterir.
Bu cümledeki altı çizili sözle anlatılmak istenen özellik aşağıdakilerin hangisinde vardır?
- Eserlerinde herkesin anlayabileceği sade bir dil kullanır.
- Yapıtlarında başka sanatçılarda rastlanmayan renkler bulunur.
- Toplumun sorunlarını tarafsız bir gözle yansıtır.
- Yazdıklarıyla geleceğe kalmayı başarmış bir isimdir.
10. Sorunun Çözümü
Bir cümlede “başkasının yolundan gitmemek”, “iz takip etmemek” veya “kendi rotasını çizmek” gibi ifadeler Özgünlük (taklit etmeme, kendine has olma) kavramını karşılar.
- A Şıkkı: “Sade bir dil” ifadesi anlatımın pürüzsüzlüğünü (Açıklık/Yalınlık) belirtir, özgünlük değildir.
- B Şıkkı (Doğru): “Başka sanatçılarda rastlanmayan” ifadesi, yazarın kimseye benzemediğini, yani Özgün olduğunu net bir şekilde ifade eder.
- C Şıkkı: “Tarafsız göz” ifadesi Nesnellik veya Gerçekçilik ile ilgilidir.
- D Şıkkı: “Geleceğe kalmak” ifadesi Kalıcılık kavramını anlatır.
Sonuç olarak altı çizili söz, yazarın taklitten uzak durduğunu vurguladığı için cevap özgünlük vurgusu yapan B seçeneğidir.
Genç yazarların eserlerinde genellikle bir arayış ve deneme yanılma süreci göze çarpar. Ancak bu usta sanatçının son romanı, artık onun edebiyat yolculuğunda tırmanılacak en yüksek tepeye bayrak diktiğini kanıtlıyor. Kitabın her cümlesi, kuyumcu titizliğiyle işlenmiş kusursuz bir yapıya sahip.
Bu metindeki altı çizili sözle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- Okurların beklentilerine uygun eserler vermek
- Kendisinden önceki sanatçıları taklit etmek
- Sanatında ustalığın zirvesine yerleşmek
- Eserlerinde anlaşılması güç bir dil kullanmak
11. Sorunun Çözümü
Söz öbekleri yorumlanırken benzetme sanatının işaret ettiği “sonuç” dikkate alınır. “Tırmanılacak en yüksek tepe” ifadesi, bir alanda gelinebilecek son noktayı ve en üst seviyeyi temsil eder.
- A Şıkkı: Metinde okurun ne istediğinden değil, yazarın seviyesinden bahsedilmektedir.
- B Şıkkı: “Bayrak dikmek” taklit etmeyi değil, aksine bir başarıyı tescillemeyi ifade eder.
- C Şıkkı: “En yüksek tepeye bayrak dikmek” metaforu, zorlu bir yolculuğun sonunda en üst düzey başarıya ve ustalığa ulaşıldığını anlatır.
- D Şıkkı: Dilin zorluğu veya kapalılığı ile ilgili bir vurgu yoktur.
Doğru cevap C seçeneğidir.
Teknoloji dünyasında rekabet acımasızdır. Dün zirvede olan bir telefon markası, inovasyon yapmadığı takdirde bugün adını bile unutturabilir. Kullanıcı alışkanlıklarının hızla değiştiği bu pazarda hantal kalan ve değişimi reddeden firmalar, kaçınılmaz olarak hayatın gerisine düşer. Ayakta kalmanın tek yolu, değişimi kucaklamaktır.
Bu metinde geçen “hayatın gerisine düşmek” sözüyle anlatılmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?
- Ekonomik açıdan rakiplerinden daha az kâr etmek
- Geçmişteki başarılarına sığınarak yaşamak
- Değişimlere ayak uyduramayıp güncelliğini yitirmek
- Kullanıcıların isteklerini görmezden gelmek
12. Sorunun Çözümü
Mecazlı ifadeler yorumlanırken ifadenin metindeki bağlamı esas alınır. Metinde “hayat” kavramı, sürekli ilerleyen ve değişen bir akış (teknolojik gelişmeler) olarak sunulmuştur.
- A Şıkkı: Ekonomik durum bir sonuçtur, ifadenin anlamı değildir.
- B Şıkkı: Geçmişe sığınmak bir neden olabilir ancak “geriye düşmek” sonucunu tam karşılamaz.
- C Şıkkı: Hayat (zaman/teknoloji) ilerlerken geride kalmak; yenilikleri yakalayamamak ve güncel olanın dışında kalmak demektir.
- D Şıkkı: İstekleri görmezden gelmek bilinçli bir tercihtir, geriye düşmek ise bir yetersizlik durumudur.
Doğru cevap C şıkkıdır.
Çok kolayı
cok kolaydı